Kennisplatform lokaal duurzaam opgewekt

Duurzame renovatie van een jaren '30 woning

woe 20 november 2019
artikel

Wie werken aan de energietransitie in de wijk? In deze rubriek laat Energie+ bewoners of medewerkers van bedrijven en organisaties aan het woord over hun motivatie voor en hun bijdrage aan een duurzame woonomgeving. In deze editie: vijf vragen aan Jeroen Vanson, vader van twee kleine kinderen en werkzaam bij Greenchoice.

Hoe draag je bij aan de energietransitie in de wijk?

“In augustus 2018 kwamen mijn vrouw Laura en ik langs een jaren ’30 woning aan de Vliet in Den Haag. In de tuin stond een bord met de tekst: te koop. We hebben twee zoons van 2 en 5 jaar en waren voor ons gezin op zoek naar een woning die we zelf konden verduurzamen. We zijn allebei werkzaam in de duurzaamheid. Mijn vrouw Laura is blogger voor duurzame lifestylemerken en ikzelf houd me bezig met energieprojecten bij duurzame energieleverancier Greenchoice. We besloten de woning te kopen en aan de slag te gaan.”
“Het doel van de verbouwing is het realiseren van veel wooncomfort met gebruik van natuurlijke materialen. En wij hebben ervoor gekozen om de woning waar mogelijk in ere te herstellen, we houden van de sfeer van een jaren ‘30 huis. De constructie bleek gelukkig in zeer goede staat. Daarnaast wilden we volledig van het aardgas af en het energielabel verbeteren van label G naar A. We kozen ervoor om volledig ‘damp-open’ te isoleren. Dit betekent dat de woning net als in de afgelopen 100 jaar kan blijven ademen en toch een hoge isolatiewaarde heeft.”
“In februari 2019 zijn we gestart met de renovatie. De isolatie van ons dak, vloer en alle buitenmuren met voorzetwanden heeft een minimale rc-waarde van 4,5 in de bestaande woning tot 6.0 in aanbouw. Qua materiaal kozen we jute voor de voorzetwanden en het dak. De vloer isoleerden we onder de balken met gerecyclede textiel ofwel Métisse. Alle kozijnen in onze woning zijn voorzien van triple glas. Een van onze timmermannen zei tijdens onze verbouwing: “Ik heb nog nooit zovéél isolatiemateriaal in één woning zien gaan!” Dit isoleren was ook echt een klus waarvan we een groot deel zelf hebben gedaan. Bij de ramen is goed te zien hoe dik het isolatiepakket is. Met 16 cm jute plus de afwerking met OGB-platen, Sono Natur en leemstuc lijken de muren nu haast op kasteelmuren. Hoewel het uiteraard ruimte kost, zijn we nu al blij met het verhoogde comfort én de geluidsisolatie die het oplevert. En persoonlijk vinden wij de diepe vensterbanken ook gaaf.”
“Voor de verwarming is de gehele benedenverdieping en de badkamer voorzien van vloerverwarming. Hiermee is de woning geschikt voor lage temperatuur verwarming middels een Daikin lucht/water warmtepomp. Voor de ventilatie kozen we voor een ClimaRad ventilatie-unit met warmteterugwinning. Ook uit ons douchewater winnen we de warmte terug. En tot slot voorzien we het dak van onze aanbouw van 10 zonnepanelen van Greenchoice van elk 305 Wp.” Hiermee dekken we een groot deel van ons stroomverbruik. Het overige deel neem ik via het platform Energie Dichtbij van Greenchoice af uit een coöperatief energieproject bij ons in de buurt.”

"De muren lijken nu haast op kasteelmuren"

Wat zijn je beweegredenen hiervoor?

“We leven als gezin zo duurzaam mogelijk en hebben niet het gevoel dat we daardoor concessies doen. ‘Practice what we preach’ is voor ons belangrijk, waarbij we steeds op zoek zijn naar nieuwe kansen om anderen te laten zien hoe aantrekkelijk duurzaam leven kan zijn. Eerder waren we bijvoorbeeld Testrijder van de gemeente Den Haag: met een volledig elektrische auto die we zoveel mogelijk deelden via Snappcar. Nu is het tijd om een woning volledig naar energielabel A te renoveren. Wij hopen daarin een inspiratie te zijn voor anderen, én te voorkomen dat iedereen zelf moet uitvinden waar wij in het afgelopen jaar tegenaan zijn gelopen. Veel mensen willen namelijk best duurzamer wonen, maar weten gewoon niet hoe. In onze wijk heeft dit duidelijk aanstekelijk gewerkt. We ontvingen zoveel leuke reacties en vragen dat we besloten om een bouwbord over ons project voor het huis te zetten. We zijn iedere dag trots als mensen ons huis passeren en een foto maken van het bord. Hopelijk schieten de duurzame woningrenovaties in Den Haag straks als paddenstoelen uit de grond.”

Jeroen Vanson voor zijn jaren 30 woning

Hoe belangrijk vind je de energietransitie?

“Ik voel een grote verantwoordelijkheid om bij te dragen aan de transitie naar een circulaire economie met een schone energievoorziening. Ik besef volledig dat mijn woning maar één woning is in het geheel. Maar door zelf aan de slag te gaan én ons verhaal te delen, hoop ik anderen te inspireren en toch een grotere bijdrage te kunnen leveren. Zorgen voor onze planeet begint voor mijn gevoel met zorgen voor je eigen huis. Dat is jouw leefomgeving en basis waar je een groot deel van de tijd bent. Toch voelen sommigen geen noodzaak daarin te investeren, maar wel in die 8-daagse vliegvakantie naar Bali of een tweede auto? Ik geloof dat we met onze woningen snel toegaan naar een nieuwe vorm van energiegebruik en wil die stap gewoon nu zetten.”

"Door zelf aan de slag te gaan én ons verhaal te delen, hoop ik anderen te inspireren"

Waar loop je tegenaan in het project?

“Dat je heel veel, zo niet alles, zelf bij elkaar moet sprokkelen. Wat ons opviel, is dat er geen duidelijk aanbod is voor bestaande woningen. Veel ‘one-stop-shop’ achtige concepten claimen dit wel, maar blijken bij doorvragen toch alleen beschikbaar voor nieuwbouw. Daarnaast valt het in de huidige markt niet mee om als particuliere huiseigenaar geschikte partijen te vinden voor de uitvoering. Aannemers en installatiebedrijven hebben het hartstikke druk. Wij gooiden het daarom over een andere boeg.”
“Robin Jongejan van Buro Bast, was een schot in de roos. Geïnteresseerd in ons project, vakkundig en ook eerlijk. Hij zei: “Ik heb ervaring met renovaties van jaren ‘30 woningen, maar niet met de natuurlijke materialen die jullie willen gebruiken. Maar ik wil er wel graag van leren. En ik heb thuis mijn eigen woning geïsoleerd.” Die basishouding sprak ons aan, evenals de eerste schetsontwerpen. En zijn netwerk, want hij werkte voor andere renovaties al samen met een goede aannemer, Van Vliet bouw en advies. Daar bracht hij ons mee in contact. En al snel zaten we met elkaar om tafel. In de tussentijd hadden mijn vrouw en ik een installateur en energie-adviseur gevonden. Het idee om een bouwteam te vormen ontstond en dat blijkt tot nu toe voor ons een uitkomst. Mijn advies aan gemeenten die bezig zijn met hun plannen voor aardgasvrije wijken is dan ook: geef architecten een ‘nieuwe’ rol als schakel tussen woningeigenaren en uitvoerende partijen. De architect is voor ons namelijk cruciaal geweest voor het bewaken van onze duurzaamheidsambities, de uitstraling van de woning en als schakel tussen de uitvoerende partijen. Ook als een soort tolk-vertaler, want iedereen weet natuurlijk wat een OGB-plaat, koekoek, rachel of gevingerlast hout is, maar wij moesten daar nog even inkomen. De aannemer voelt zich ook een stuk prettiger als hij bepaalde vragen kan afstemmen met de architect. En de installateur heeft zijn werkzaamheden door goed overleg precies in kunnen passen in de planning van de totale renovatie.”

"Door veel zelf te doen, bleven de kosten binnen de perken"

Welke offers breng je?

“Zes maanden lang ging ieder weekend en veel doordeweekse avonden in het klussen zitten. In het begin is dat erg gaaf. Zeker als je het samen met vrienden en familie kunt doen. Tegelijk ben ik blij dat wij lang niet alles zelf hebben gedaan. Ervaren vakmensen maken veel sneller meters en in mijn ogen moet je als particuliere huiseigenaar bepaalde klussen niet zelf willen doen: het plaatsen van onze triple glas ramen van 180 kilo per stuk bijvoorbeeld. Maar ook timmerwerk, elektra en stucwerk. Ieder zijn vak.”
“Tegelijkertijd is uitbesteden kostbaar. Wij maakten in ons bouwteam daarom de afspraak dat de aannemer bijvoorbeeld de structuur voor het isolatiemateriaal aanbracht, dat wij vervolgens vulden met de isolatieplaten. Op deze manier vulden we elkaar goed aan en bleven de kosten binnen de perken. En over die kosten, het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) becijfert dat de gemiddelde kosten voor een woningrenovatie rond de 30.000 euro per woning liggen voor een renovatie naar bijna energieneutraal (BENG). Een renovatie naar energielabel A zou ongeveer ‘maar’ een derde kosten. Ik zeg je eerlijk, het kost veel meer dan dat. Voor 12.500 euro heb je net de warmtepomp.”
“Wat mij betreft is het tijd om de opgave voor onze woningvoorraad gewoon eerlijk onder ogen te zien. Voor veel woningen geldt dat er sinds het bouwjaar behalve wat schilderwerk niet of nauwelijks wat is gedaan aan het onderhouden van de woning. Laat staan aan het toekomstbestendig en comfortabel maken ervan. In ons geval waren er alleen in de jaren ’70 wat piepschuimplaten en schrootjes aangebracht. In plaats van het debat te voeren over de kosten van klimaat- en energiebeleid, kunnen we wat mij betreft beter onder ogen zien dat in een groot deel van de Nederlandse woningvoorraad gewoon sprake is van achterstallig onderhoud. Dat moeten we met serieuze steun van de Rijksoverheid eens gaan aanpakken. We bevinden ons aan de start van een grote inhaalslag. Gelukkig zien wij steeds meer huiseigenaren om ons heen die werk maken van hun woning. Laten we aan de slag gaan!”

Reacties

Cees Bakker - www.ceesbakker.nl 28 november 2019 22:17

In 1981 kocht ik een huis uit 1978 met isolatieklasse 'goed' uit de norm van 1964! Minimale isolatie en overal enkel glas! Als bouwkundig HTSer met specialisatie bouwfysica en belangstelling voor energiebesparende installaties kon ik aan de slag, maar met een beperkt budget. Mijn vrouw zorgde in de eerste tien jaren fulltime voor de kinderen. Isoleren waar mogelijk en vaak een tweede keer beter. Zo ook de installaties en de verlichting. De CV-ketel werd een HR Combi met zonneboiler en kort geleden een Daikin warmtepomp. Het glas werd van voorzetruiten voorzien en later HR++ of beter. De gloeilampen werden spaarlampen en later LED. De twee maal vier eerste PV-panelen werden uitgebreid met twaalf stuks van 295 Wp. Dit jaar ging het gas er af. Het lukt om het huis warm te houden, maar mijn koude kopgevel schreeuwt om een voorzet wand.

rob franken 28 november 2019 14:09

Leuk om dit verhaal te lezen. Heb hetzelfde ervaren en heb uiteindelijk alles onder eigen regie uitgevoerd in een jaren 30 huis in Utrecht. Alleen de leverancier vd warmtepomp heeft mij geholpen. Voor de rest alles zelf moeten uitzoeken en berekenen. Heb besloten om hier mijn professie van te maken. Iemand die wil renoveren en de stap naar duurzaamheid wil maken moet toch gehoord worden.

xMet het invullen van dit formulier geef je Energie+ en relaties toestemming om je informatie toe te sturen over zijn producten, dienstverlening en gerelateerde zaken. Akkoord

Copyright 2019 Aeneas Media

Deze website maakt gebruik van cookies. Meer informatie AccepterenWeigeren